CÔNG TY CỔ PHẦN DƯỢC KHOA

Số 9 Nguyễn Công Trứ, P. Phạm Đình Hổ, Q. Hai Bà Trưng, Hà Nội.

NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT VỀ ĐAU MẮT ĐỎ

Ngày đăng Oct, 30 2023

Bệnh đau mắt đỏ đang vào mùa, có xu hướng gia tăng ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng,...Theo thống kê sơ bộ của Bệnh viện Mắt TW cho thấy, số ca đau mắt đỏ gia tăng đặc biệt là ở trẻ em.

Đau mắt đỏ là gì?

Theo Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế, đau mắt đỏ hay viêm kết mạc (Pink Eye - Conjunctivitis) là tình trạng nhiễm trùng mắt, thường do vi khuẩn hoặc vi rút gây ra hoặc do phản ứng dị ứng, với triệu chứng đặc trưng là đỏ mắt. 

Tính chất của bệnh đau mắt đỏ

  • Bệnh có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi và vào tất cả thời gian trong năm, nhưng phổ biến là ở trẻ em và người trẻ. 

  • Bệnh thường gia tăng vào thời gian giao mùa từ hè sang thu hàng năm. 

  • Bệnh rất dễ mắc, dễ lây lan trong cộng đồng và gây thành dịch.

  • Bệnh thường khởi phát đột ngột, lúc đầu ở một mắt sau lan sang mắt bên kia.

  • Thông thường, bệnh đau mắt đỏ sẽ khỏi hoàn toàn trong vòng 1 đến 2 tuần không để lại di chứng, tuy nhiên trong một vài trường hợp nếu không được chăm sóc đúng cách sẽ để lại những di chứng nặng nề thậm chí là mất hoặc giảm thị lực. 

  • Bệnh nhân có thể bị nhiễm lại chỉ sau vài tháng khỏi bệnh. 

  • Bệnh chưa có vaccin và thuốc điều trị đặc hiệu.

Thực trạng đau mắt đỏ hiện nay

Bệnh đau mắt đỏ đang vào mùa, có xu hướng gia tăng ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM, Đà Nẵng,...

Theo thống kê sơ bộ của Bệnh viện Mắt TW cho thấy, số ca đau mắt đỏ gia tăng đặc biệt là ở trẻ em. TS. BS Hoàng Cương - Bệnh viện Mắt TW cho biết, nếu như các năm trước, khi mới bước vào năm học hầu như không ghi nhận các ca đau mắt đỏ ở học sinh phải đến khám, thì năm nay đã có khá nhiều trẻ em đau mắt đỏ được bố, mẹ đưa đến khám. 

Tại Bệnh viện Mắt Trung ương, hằng tuần ghi nhận 700-800 ca đến khám một tuần. Trung bình 100 bệnh nhân khám thì có khoảng 20-30 bệnh nhân đau mắt đỏ. Năm nay có nhiều ca biến chứng nặng, tỷ lệ lên tới 15-20% tổng số ca được chẩn đoán đau mắt đỏ.

Triệu chứng đau mắt đỏ

Bệnh nhân có triệu chứng đỏ mắt, ngứa mắt, mắt tiết nhiều ghèn, chảy nước mắt, cảm giác có cộm trong mắt, mi mắt đau nhức, sưng nề. Một số người bệnh còn có triệu chứng đau họng, ho, nổi hạch sau tai, mệt mỏi, sốt nhẹ…

Nguyên nhân gây đau mắt đỏ là gì?

  • Do virus: Adeno (là chủ yếu, 80%), Entero, trong khi virus Herpes simplex và virus Zoster ít phổ biến hơn. Bệnh thường hết sau 7 – 14 ngày. Nguyên nhân virus dễ lây lan thành dịch.

  • Do vi khuẩn: tụ cầu (Staphylococcus aureus), lậu cầu (Neisseria Gonorrhoeae), vi khuẩn bạch hầu (C. Dipptheria), liên cầu (Streptococcus Pyogene), phế cầu, hiếm gặp do não cầu (Neisseria Menigitidis),…

  • Do dị ứng: bụi, xà phòng, phấn hoa, lông động vật… Ở nhóm này, người bệnh tránh xa các tác nhân gây bệnh hoặc loại bỏ chúng nếu tiếp xúc thường xuyên.

    Phân loại đau mắt đỏ theo nguyên nhân - triệu chứng

    Dựa trên triệu chứng lâm sàng của bệnh nhân có thể xác định nhan nguyên đau mắt đỏ để có hướng điều trị phù hợp. Tuy nhiên, trên thực tế có bệnh nhân đau mắt đỏ do virus nhưng bị bội nhiễm thứ phát do vi khuẩn thì có thể có triệu chứng của cả 2 trường hợp.

Phương thức lây truyền đau mắt đỏ

  • Tiếp xúc với dịch tiết, nước bọt của người bệnh trong lúc nói chuyện, hắt hơi.

  • Chạm tay vào dịch tiết nhiễm mầm bệnh dính trên vật dụng hay đồ dùng cá nhân như điện thoại, nút bấm cầu thang máy, chìa khóa, tay nấm cửa, gối, khăn mặt, bàn chải, đồ chơi…(hay gặp trong gia đình, nhà trẻ, trường học)

  • Sử dụng nguồn nước ở ao hồ, bể bơi… chứa mầm bệnh.

  • Thói quen hay dụi mắt, sờ tay vào mũi, miệng làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh.

Điều trị đau mắt đỏ như thế nào?

  • Tại nhà: Chườm lạnh để giúp mắt bớt khó chịu, giảm sưng mi. Rửa mặt, tay thường xuyên với xà phòng. Tránh dùng chung ly, bát, khăn mặt… với người khác. Tránh dụi mắt, không đi bơi. Nên nghỉ học, nghỉ làm trong 1 tuần. Vệ sinh mắt bằng nước muối sinh lý (NaCl 0,9%) thường xuyên, trước khi nhỏ thuốc điều trị.

  • Tại bệnh viện: Khi đi khám đau mắt đỏ, tùy vào từng tình trạng bệnh mà bác sĩ sẽ kê toa chỉ định thuốc khác nhau cho phù hợp.

  • Thuốc điều trị đau mắt đỏ theo nguyên nhân:

Đau mắt đỏ do virus: bệnh dễ lây lan, không cần dùng kháng sinh nhưng cần tuân thủ lời dặn của bác sĩ. Bác sĩ có thể kê đơn thuốc kháng virus để điều trị các dạng viêm kết mạc nghiêm trọng hơn. Hoặc kháng sinh dự phòng nhiễm khuẩn thứ phát.

Đau mắt đỏ do vi khuẩn: uống thuốc và dùng thuốc mỡ, thuốc nhỏ mắt theo chỉ định của bác sĩ. Bởi người bệnh thường xuất hiện triệu chứng đau mắt, đỏ mắt với nhiều mủ dính trong mắt, màu vàng xanh, kéo dài cả ngày. Tuy nhiên, một số bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn có thể gây ra ít hoặc không tiết dịch.

Đau mắt do dị ứng: sử dụng thuốc kháng histamin (gồm thuốc uống hoặc thuốc nhỏ) có thể giúp giảm đau mắt đỏ do nguyên nhân này nhưng sẽ khiến mắt bị khô.

Lưu ý khi sử dụng thuốc điều trị đau mắt đỏ do nhiễm khuẩn

  • Thuốc kháng sinh: dạng thuốc nhỏ mắt hoặc thuốc mỡ giúp rút ngắn thời gian nhiễm trùng, giảm biến chứng và giảm lây lan sang người khác. Thuốc kháng sinh có thể cần thiết trong các trường hợp tiết dịch mủ, viêm kết mạc xảy ra ở những người có hệ thống miễn dịch suy giảm, khi nghi ngờ nguyên nhân do một số vi khuẩn. Trong những ngày đầu bệnh diễn biến nhanh, có thể dùng các thuốc aminoglycoside (tobramycin, neomycin,…), fluoroquinolone (ofloxacin, ciprofloxacin, levofloxacin, moxifloxacin). Ngoài ra có thể dùng các thuốc phối hợp nhiều loại kháng sinh như gramicidin/neomycin sulfat/polymyxin B sulfat… Thuốc kháng sinh dùng cho đau mắt đỏ có thể gây châm chích trong mắt, ngứa, đỏ, nóng mắt. Những tác dụng phụ này xảy ra giống như các triệu chứng đau mắt đỏ, vì vậy có thể khiến bạn nghĩ triệu chứng dường như trở nên tồi tệ hơn ngay sau khi bạn bắt đầu sử dụng kháng sinh. Kiên trì điều trị trong tối đa 2 ngày để xem các triệu chứng có cải thiện không và tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ.

  • Corticosteroid tại chỗ: Thuốc có thể giúp giảm bớt các triệu chứng và giảm sẹo trong viêm kết mạc nhiễm trùng. Tuy nhiên, cần thận trọng khi dùng vì các thuốc này có thể gây tăng nhãn áp, đau mắt, giảm thị lực, nhiễm trùng mắt và có khả năng bị mù. Chỉ dùng thuốc nhỏ mắt corticoid khi có chỉ định của bác sĩ.

Các thuốc điều trị toàn thân: chỉ dùng khi bệnh tiến triển nặng (thường do lậu cầu, bạch hầu). Các thuốc có thể dùng là cephalosporin thế hệ 3 (ceftriaxon, ceftazidime), fluroquinolon uống. Chống chỉ định dùng fluroquinolon ở trẻ dưới 16 tuổi. Ngoài ra có thể dùng các thuốc nâng cao thể trạng như: Vitamin C, B1, B12,…

Lưu ý khi điều trị đau mắt đỏ

  • Để giúp giảm bớt một số tình trạng viêm và khô do đau mắt đỏ, có thể sử dụng gạc lạnh và nước mắt nhân tạo.

  • Ngoài ra, rửa mắt liên tục bằng nước muối sinh lý 0,9 % để loại trừ mủ và tiết tố.

  • Làm sạch hoặc thay thế kính áp tròng đúng cách và đúng thời gian bác sĩ dặn.

  • Ngừng đeo kính áp tròng cho đến khi không còn triệu chứng đau mắt đỏ nữa.

  • Sử dụng khăn giấy sạch mỗi khi bạn lau mặt và mắt.

  • Rửa tay thường xuyên, trước và sau khi ăn, khi đi vệ sinh hoặc sau khi hắt hơi hoặc ho.

  • Không chạm tay vào mắt.

  • Vi khuẩn có thể sống trong đồ trang điểm và có thể gây đau mắt đỏ và thậm chí là nhiễm trùng giác mạc nguy hiểm.

  • Không trang điểm mắt khi mắt đang bị nhiễm trùng, thay đồ trang điểm nếu bị nhiễm trùng mắt.

  • Không dùng chung đồ trang điểm mắt với người khác.

  • Tập thể dục, ăn đủ chất, tránh lây lan thành dịch.

Bệnh đau mắt đỏ nên ăn gì và không nên ăn gì?

  • Thực phẩm nên ăn:

  • Thực phẩm nhiều vitamin A như: khoai lang, bí ngô, rau có màu xanh đậm, cà chua, ớt chuông xanh, sản phẩm từ sữa…

  • Thực phẩm giàu vitamin K: có trứng, cà rốt, dưa chuột, cần tây, măng tây, rau xà lách, bông cải xanh…

  • Thực phẩm giàu vitamin C trong đu đủ, dâu tây, kiwi, xoài, cải xanh, ớt chuông…

  • Thực phẩm giàu vitamin B ở thịt gà, trứng, cá hồi, gan động vật, bông cải xanh, nấm, các loại hạt và các loại đậu…

  • Thực phẩm không nên ăn:

  • Thực phẩm có mùi tanh, cay nóng, nhiều dầu mỡ

  • Các chất kích thích như rượu bia, cà phê, nước uống có gas

Phòng ngừa bệnh đau mắt đỏ:

Để chủ động phòng, chống bệnh đau mắt đỏ, Cục Y tế dự phòng khuyến cáo người dân thực hiện tốt các biện pháp sau:

  • Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, sử dụng nước sạch; không đưa tay lên dụi mắt, mũi, miệng; không dùng chung vật dụng cá nhân như: lọ thuốc nhỏ mắt, khăn mặt, kính mắt, khẩu trang…

  • Vệ sinh mắt, mũi, họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý, các thuốc nhỏ mắt, nhỏ mũi thông thường.

  • Sử dụng xà phòng hoặc các chất sát khuẩn thông thường sát trùng các đồ dùng, vật dụng của người bệnh.

  • Hạn chế tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi bị bệnh đau mắt đỏ.

  • Người bệnh hoặc người nghi bị đau mắt đỏ cần hạn chế tiếp xúc với người khác và đến cơ sở y tế để được khám, tư vấn, điều trị kịp thời. Không tự ý điều trị khi chưa có hướng dẫn của cán bộ y tế.

Khi nào cần đi gặp bác sĩ

 

1800 59 99 77